www.hrtothai.com

  • You are here :  
  • People Employment
  • Welfare
  • โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม
โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม
ผู้เข้าชม : 3442


ปัญหาเรื่อง โบนัส

“โบนัส คำนวณจากอะไร”

“ทำไม กลุ่มบริษัทรถยนต์ จ่ายโบนัสให้เยอะมากๆ มากกว่า ธุรกิจอื่นๆ”

“ทำไมบริษัทผมมี ผลรายได้ก็ดี อะไรก็ดี แต่ปีนี้ เขาบอกว่า จะให้โบนัสน้อยกว่าปีที่แล้ว”

“บางปีได้โบนัส บางปีไม่ได้โบนัส ถือว่าบริษัทผิดต่อพนักงาน ฟ้องร้องได้หรือเปล่าคะ”

มาเคลียร์ปัญหาเหล่านี้ให้เข้าใจกันครับ


1. โบนัสคำนวณมาจากอะไร?

      โดยส่วนใหญ่โบนัส คือ ของขวัญพิเศษ ที่ทางเจ้านาย เจ้าของกิจการ หรือผู้บริหารนำมาจาก ผลกำไรในปีนั้นๆ มาแบ่งจ่ายให้กับพนักงาน ซึ่งมักเรียกเป็นจำนวน “เท่าของเงินเดือน” เพื่อให้ง่ายต่อการเข้าใจ คนที่เงินเดือนเยอะก็ได้  โบนัสเยอะไปด้วย

      ต้องเข้าใจจุดนี้ว่า โบนัส นำมาจาก ผลกำไร” ไม่ใช่ “รายได้” นะครับ

      สำหรับคนที่ยังงง รายได้” คือ ยอดขายสินค้า ยอดรายได้ที่ยังไม่ได้หักต้นทุน ค่าแรง ค่าน้ำ ค่าไฟ นะครับ เมื่อหักทุกส่วนแล้ว มีเงินเหลือเรียกว่า “กำไร” ถ้าติดลบชักหน้าไม่ถึงหลังก็เรียก “ขาดทุน”

      เมื่อกำไร แล้วเจ้าของกิจการก็อยากจะตอบแทนลูกน้อง พนักงาน (แทนที่จะเก็บกำไรเข้าตัวทั้งหมด) ด้วยการแบ่งคืนมาเป็นโบนัส แต่จะตัดมากี่มากน้อย แล้วแต่การตัดสินใจของผู้บริหารครับ

2. บริษัทต่างกัน โบนัสต่างกัน

      เรื่องนี้ นอกจากความขยันก้าวหน้าของบริษัท ก็เป็นเรื่องของโชคดี โชคร้าย ตามสภาพเศรษฐกิจ และสายอาชีพที่เรียนน่ะครับ คือ ที่เท่าที่ทราบ สายกลุ่มพลังงาน กลุ่มรถยนต์มักจะมีโบนัสสูง เพราะผลกำไรค่อนข้างดี ใครเรียนสายงานทางนี้ก็สบายไป (บางบริษัท ก็เลือกให้ค่าจ้าง เงินเดือน ต่ำกว่าปกติ แล้วไปตอบแทนเป็นโบนัสสูงๆแทนก็มี)

      แต่ทั้งนี้แต่ละฝ่าย แต่ละแผนกก็มีโอกาสจะได้โบนัสไม่เท่าเทียมกันบริษัทบางที่ (ตัวอย่าง บริษัทกลุ่มพลังงานต่างชาติแห่งหนึ่ง) จะมองว่าหน่วยธุรกิจจะเป็นหน่วยหน้า ถ้าผลกำไรดีจะให้หน่วยนี้มากกว่าหน่วยสนับสนุน หรือจะให้โบนัสกับหน่วยที่ทำผลงานดีมากกว่าหน่วยที่ทำงานด้อยกว่าก็ได้ คุณต้องเข้าใจหลักการความคิดในการให้โบนัสของบริษัทคุณไว้ด้วยครับ

      แต่บางทีก็มีผันผวนบ้าง แต่ก่อนกลุ่ม อสังหาฯ ก็เคยรุ่งเรืองมากๆ แล้วก็วูบไปด้วยวิกฤตเศรษฐกิจ ดังนั้น ก็ต้องเข้าใจหลักของ “ความไม่เที่ยง” ไว้ด้วยครับ

3. รายได้บริษัทก็ดี แต่โบนัสน้อยลง

      อย่างที่บอกว่า เราต้องดูจาก กำไร” ไม่ใช่ “รายได้” เพราะรายได้อาจจะลดลงได้ถ้าบริษัทมีค่าใช้จ่ายเพิ่มขึ้น เช่น

      •  เอาเงินไปลงทุนเป็นทรัพย์สิน ขยายออฟฟิศ ซื้ออุปกรณ์เทคโนโลยี ค่าเช่าอุปกรณ์ต่างๆ

      •  ขยายทีมงาน รับพนักงานเพิ่มหลายอัตรา

      •  ต้นทุนสินค้า วัสดุต่างๆ แพงขึ้น ราคาค่าแรงงานฝีมือ ค่าจ้างแพงขึ้น

      แน่นอนล่ะว่า พนักงานระดับล่าง มักจะไม่ค่อยได้รับทราบอะไรกับการตัดสินใจทางบริหารหรอก ว่าเอาเงินไปทำอะไรบ้าง เงินโบนัสมันขึ้นๆลงๆ เลยเหมือนเป็นชะตากรรมที่เราๆไม่ค่อยจะได้รู้แต่ต้องพลอยรับเยอะ-รับน้อยไปด้วย แต่ก็หวังว่าให้เข้าใจหลักการเรื่องโบนัสตรง นี้ครับ แล้วจะได้ไม่เข้าใจผิดนะครับ (แต่ถ้าใครเป็นผู้บริหารที่ดี และให้พนักงานเป็นส่วนหนึ่งของบริษัทก็ควรชี้แจงสถานะไว้บ้าง เขาจะได้เข้าใจครับ)



4. ได้โบนัสบ้าง ไม่ได้บ้าง ถือว่าเป็นความผิดบริษัทหรือไม่ ฟ้องร้องได้หรือไม่

      ต้องอธิบายกันก่อนเรื่องแรก คือ โบนัส นั้นเป็นสิ่งที่อยู่นอกเหนือ กฎหมายแรงงาน หมายความว่า เป็นความพึงพอใจที่นายจ้าง จะตอบแทนลูกจ้าง จะมากจะน้อย หรือจะไม่ให้ก็ไม่ผิดกฎหมายครับ
เว้นเสียแต่ มีการตอบแทนจนเป็นปกติวิสัย หรือได้ตกลงเป็นสัญญากันไว้ก่อน


      ปกติวิสัย  หมายความว่า ถ้านายจ้างจ่าย โบนัส 2 เดือน ไปทุกๆปี โดยไม่ได้คำนวณจากผลกำไร จะมากจะน้อย เขาก็จ่ายคุณ 2 เดือนมาตลอดหลายๆปี กฎหมายอาจจะตีความไปตาม พ.ร.บ. แรงงานสัมพันธ์ว่า เป็นการปฏิบัติที่เสมือนข้อตกลงกันไว้ เสมือนสวัสดิการหนึ่งทางพฤตินัย (ซึ่งบริษัทส่วนใหญ่ จึงเลือกที่จะคำนวณให้โบนัสมากน้อยตาม ผลกำไรบริษัท เพื่อจะได้ไม่โดนพิจารณาเป็น “ปกติวิสัย” ครับ)

      กรณีเป็นสัญญา  กันไว้ก่อน บางบริษัทจะทำสัญญาจ้างที่ดึงดูดใจ ด้วยการลงเนื้อหาประมาณว่า จะให้โบนัสอย่างน้อย x เดือน (สำหรับตำแหน่งนี้) ดังนั้นถ้าผิดจากนี้ ก็ฟ้องร้องได้ครับ

 
      หวังว่าจะได้เข้าใจเรื่องของ  โบนัส  กันมากขึ้นนะครับ อย่างไรก็ตาม สำหรับปี 2554 ที่ผ่านมา มีวิกฤติ  น้ำท่วม ผลกำไรต่างๆอาจจะไม่ค่อยดีนัก ใครๆก็อยากได้โบนัสครับ แต่ก็ต้องเข้าอกเข้าใจกันด้วยว่าบริษัทประสบปัญหาหรือเปล่านะครับ โชคดีทุกๆคนครับ


 Cr. Mthai.com


Tools

ขนาดตัวอักษร

Share

ส่ง Email พิมพ์หน้านี้

บทความในหมวดหมู่เดียวกัน

เว็บไซต์เแนะนำ